Contact Informatie

De vermaatschappelijking van de zorg

Stichting Heel Holland Zorgt, een nieuw initiatief, is een maatschappelijk platform dat op een positieve manier de betekenis van de veranderingen in zorg en welzijn voor burgers, professionals en organisaties in zorg en welzijn in beeld wil (laten) brengen. Ook wil zij de dialoog daarover tussen de doelgroepen stimuleren. Zo draagt de stichting bij aan een beter imago van zorg en welzijn en aan het stimuleren van de zorgzame samenleving. Het is essentieel dat zoveel mogelijk relevante partijen en ‘stakeholders’ het platform steunen. Heel Holland Zorgt gaat hierbij uit van de principes van Netwerkregie: een samenwerking creëren op basis van een gezamenlijk beeld, wederkerigheid, verantwoordelijkheid en goede verhoudingen.

De maatschappij verandert. In Nederland en in een groot deel van Europa spelen dezelfde ontwikkelingen: migratie, veranderende leefstijl en vergrijzing leiden tot een andere bevolkingssamenstelling met meer en andere zorgvragen. Technische vernieuwing en hogere verwachtingen bij de burger leiden tot een andere rol voor zorgprofessionals en zorgorganisaties.

Ontgroening en vergrijzing

Er worden minder kinderen geboren (ontgroening) en in de komende decennia zal het aandeel 65-plussers in versnelde mate stijgen. Dit betekent dat de potentiële beroepsbevolking tot 2050 met een ruim een half miljoen zal afnemen. Ontgroening en vergrijzing zijn op twee manieren van invloed op zorg en welzijn: de vraag naar zorg en welzijn neemt toe, terwijl het aanbod van werkenden (professionals) afneemt.

Door bezuinigingen op de zorg moeten mensen langer zelfstandig thuis wonen. Ouderen, maar bijvoorbeeld ook mensen met een (verstandelijke) beperking of psychisch kwetsbare mensen. Er is sprake van zelfredzaamheid: het gaat er in eerste instantie om wat je zelf kunt, al dan niet met steun van mensen om je heen. In tweede instantie is er sprake van professionele ondersteuning: ‘zorgen dat’ heeft de plaats ingenomen van ‘zorgen voor’. Zelfredzaamheid moet worden gecombineerd met participatie: als we allemaal onze rol nemen in de maatschappij, wordt de sociale cohesie versterkt en zijn we minder afhankelijk van professionals. Van verzorgingsstaat naar zorgzame samenleving.
HHZ1

Uiteenlopende partijen betrokken

Het is in deze context waarin Heel Holland Zorgt opereert. Er zijn veel en uiteenlopende partijen betrokken: van ziekenhuis tot welzijnsorganisatie, van thuiszorg tot jeugdzorg, van uitvoerder tot beleidsmaker. Ons vertrekpunt is wat mensen in een specifieke situatie nodig hebben. We koppelen deze aan actuele beleidsthema’s, zoals arbeidsmarkttekorten in de zorg, de opkomst van e-health en het belang van de-medicalisering. Door een dialoog met elkaar te voeren willen wij laten zien hoe hiermee in de praktijk kan worden omgegaan en wat dit betekent voor burgers, professionals en zorg- en welzijnsaanbieders.

Juist daarom is het voor ons essentieel dat zoveel mogelijk relevante partijen en ‘stakeholders’ ons platform steunen, zowel inhoudelijk als financieel. Om dat voor elkaar te krijgen hebben wij ons in eerste instantie gericht op de organisaties waar wij al een goede relatie mee hebben: het ministerie van VWS, samenwerkingsverband RegioPlus en de regionale werkgeversorganisaties in zorg en welzijn. Ook hebben wij nadrukkelijk bekeken welke partijen belang hebben bij ons platform, bijvoorbeeld om daar hun eigen geluid te kunnen laten horen of om met goede voorbeelden te komen die aansluiten op de vermaatschappelijking van de zorg en de zorgzame samenleving. Zo kwamen wij bijvoorbeeld uit bij Sociaal Werk Nederland, de brancheorganisatie in het sociaal domein. Vooral in het sociaal domein zijn heel veel kansen om in te spelen op de sectorveranderingen en de transities in de samenleving. En omdat de welzijnssector ten opzichte van de zorg toch vaak, ten onrechte, in de schaduw staat en ook nog eens last heeft van een gedateerd imago, is het Sociaal Werk Nederland veel aan gelegen om het sociaal domein een nadrukkelijker positie te geven in de transities en transformaties van zorg en welzijn.

HHZ2

‘Vriend van Heel Holland Zorgt’

Om kort te gaan:

  1. door belangen te identificeren;
  2. de belangrijkste belanghebbenden te benaderen (een aanpak vergelijkbaar met het door Paul Stamsnijder gepredikte Stakeholdermanagement);
  3. door uit te gaan van wederkerigheid: wat hebben wij jou te bieden (schaal en bereik) en wat heb jij ons te bieden (content en geld);
  4. door ‘kralen te rijgen’: door organisaties van naam aan ons te binden willen anderen niet achterblijven, uit maatschappelijke overwegingen maar in bepaalde gevallen ook uit oogpunt van concurrentie

geven wij ons platform het noodzakelijke, inhoudelijke en financiële, fundament. En door enige schaarste te creëren, mogen de eerste 25 participerende organisaties zich ‘Vriend van Heel Holland Zorgt’ noemen. Van de stichting uit bezien als blijk van waardering en als bindmiddel, vanuit de deelnemende organisaties bezien als sociaal label.

Ronald van Rooden, bestuurder stichting Heel Holland Zorgt